ordu-logo
Son Dakika
08 Aralık 2016 Perşembe
Layout 1Layout 1
29 Ekim 2016 Cumartesi, 11:34
OSMAN KAYA
OSMAN KAYA osmankaya@hotmail.com Tüm Yazılar

ELEŞTİREL OKUMA

Okumalıyız hem de sürekli. Çünkü bilgi çağında bilgiye ulaşmanın en önemli yolu okumaktır. Bilim, sanat, teknoloji, eğitim, sağlık vd. birçok alanda ilerlemenin ilk yolu okumadan geçer. Okuma alışkanlığı ve oranı yüksek toplumlar, bu alışkanlığın olmadığı veya düşük olduğu toplumların her zaman ilerisinde olmuşlardır. Okuma bir gereklilik olmasının yanında aynı zamanda keyifli bir uğraştır. Özellikle sanatsal metinlerin okunması bu kapsamda değerlendirilebilir.
Okumalıyız. Ancak nasıl? Elimize her geçen yayını incelemeden, araştırmadan rastgele mi okumalıyız? Yoksa, doğru okumanın da bir tekniği, yöntemi var mı?
İster seçerek aldığımız yayınlar (kitap, dergi, gazete vd. ) olsun, ister seçme olanağımız olmadan aldığımız yayınlar olsun kesinlikle okumamızı eleştirel yapmalıyız.
Nedir bu eleştirel okuma? Eleştirel okuma, okuduğumuz yazı (metin) üzerinde yorum yapma, doğru veya yanlış olup olmayacağı üzerinde düşünmektir. Eleştirel okumada, metni anlama yeterli değildir? Metni doğru anlamayla eleştirel okumayı birbirine karıştırmamak gerekir. Bir metni eleştirel okumayı başarabilmek için öncelikle metni doğru anlamak zorundayız. Metni doğru anlayamazsak zaten eleştirel okumaya geçemeyiz.
Eleştirel okumada, okuyucu diğer okumaya göre daha çok emek, zaman harcamalı, daha dikkatli olmalıdır. Çünkü, sıradan bir okumada yalnızca anlama yeterli iken eleştirel okumada bu yeterli değildir. Eleştirel okumada, anlamanın yanında, düşünme, değerlendirme ve yorumlama da vardır. Yani, yazılanı anlama ama doğruluğunu sorgulama vardır. Metnin doğruluğu hemen kabul edilmez. Metin bir süzgeçten geçtikten sonra ancak doğruluğu konusunda bir karara varılır.
Eleştirel okumayan okuyucu, metni okuma işi bittiğinde hemen metindeki iletileri doğru olarak kabul eder. Okuduğu metindeki doğrular, okuma bittiği anda yaşantısında doğru olarak yer almaya başlar. Eleştirel okuyan kişide ise, metnin okuma işi bittiğinde metnin doğruları, yorumlanmaya, değerlendirilmeye, eleştirilmeye başlanır. Yani, asıl beyin çalışması metnin okunmasından sonra başlar.
Eleştirel okumayı nasıl yapmalıyız? Ne gibi soruları kendi kendimize sormalıyız? Öncelikle eleştirel okuma yaparken şu soruları kendimize sormalıyız? 1.Konu nedir? 2.Yazar bu konuda ne sonuca vardı? 3. Yazar duygusal sözcükler mi yoksa tarafsız sözcükler mi kullanıyor? 4. Yazarın yargıları kanıtlanabilir mi? 5. Olgular kanıtlanabilir mi? 6. Yazar, olguları mı yoksa görüşleri mi kullanıyor? 7.Yazar, neden böyle düşünüyor? Bu sorular sıralanır gider.
Günümüzde, özellikle “bilgi kirliliği” denilen bir kavram vardır. Hem bu bilgi kirliliğinin etkisine girmemek hem de her yazarın yazdığının doğru olup olmadığını anlamak için eleştirel okumayı öğrenmeliyiz. Nasıl besinlerimizi seçerek inceleyerek alıyorsak okuduğumuz metinlerdeki bilgileri/doğruları da seçerek inceleyerek almalıyız.Aksi durumda beynimiz, her şeyin olduğu aynı zamanda hiçbir şeyin olmadığı bir depoya dönüşür. Eleştirel okumalı günlere…

Yorum yazın...

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Web Tasarım paykasa
gaziantep escort porno izle bursa escort bursa escort izmir escort Bursa Escort Samsun Escort mersinliescortt istanbul escort izmir escort ankara escort Samsun Escort Fethiye Escort porno izle